اعلام حریق

  • 10 مرداد , 1397
  • 380 نفر

اعلام حریق

سیستم اعلام حریق، به مجموعه‌ای از قطعات الکترونیکی گفته می‌شود که وظیفه ی آن آشکارسازی حریق در اماکن مختلف بر می باشد . از سیستم های اعلام حریق به طور گسترده در ساختمان ها و اماکن مسکونی و صنعتی و کارخانجات استفاده می شود تا خسارات ناشی از حریق و آتش سوزی را به کم ترین میزان ممکن برسانند و همچنین برای اطلاع دادن به ساکنین ساختمان در مواقع بروز حریق از این سیستم ها استفاده می شود تا از تلفات جانی جلوگیری شود.
برای تشخیص حریق از اثرات سه گانه آن یعنی دود و حرارت و شعله استفاده می شود. به طور کلی سیستم های اعلام حریق در دو نوع آنالوگ و آدرس پذیر (Addressable) ساخته شده اند.

 
اعلام حریق

استانداردهای سیستم‌های اعلام حریق

از جمله استانداردهای سیستم‌های اعلام حریق می‌توان به استاندارد معتبر VDS  اشاره نمود. 

انواع سیستم‌های اعلام حریق

سیستم‌های اعلام حریق به سه دسته ی آدرس پذیر، متعارف و بدون سیم (وایرلس) تقسیم می‌شوند که هر یک از این سیستم‌ها خود به دو گروه خودکار و دستی تقسیم می‌شوند .

سیستم اعلام حریق دستی

در سیستم‌های اعلام حریق دستی، شستی اعلام حریق، تنها منبع تشخیص حریق است. درواقع کار تشخیص حریق در سیستم‌ های دستی فقط به انسان سپرده شده‌است و در مکان‌هایی که انسان حضور ندارد، کاربردی ندارند.
سیستم اعلام حریق دستی

سیستم اعلام حریق خودکار

سیستم‌های اعلام حریق خودکار، وابستگی کمتری به تشخیص انسان دارند. سیستم‌های خودکار، به دو گروه آدرس‌پذیر، و غیر آدرس‌پذیر تفکیک می‌شوند. در سیستم آدرس‌پذیر، علاوه بر اعلام حریق، محل دقیق وقوع آن نیز مشخص می‌شود.
سیستم اعلام حریق آدرس پذیر
اصول تشخیص حریق در سیستم‌های آدرس پذیر، مشابه سیستم‌های متعارف است، به جز این که در این گونه سیستم‌ها، هر یک از حسگر(Detector)های اتوماتیک و یا شستی‌ها دارای آدرس منحصربه‌فردی هستند که از طریق آن تابلوی کنترل مرکزی قادر به شناسایی و تعیین هر یک از آن هاست. کنترل پنل مرکزی اعلام حریق با استفاده از پروتکل‌های ارتباطی، اطلاعات وضعیت هر یک از تجهیزات اعلام حریق را تجزیه تحلیل کرده و در هنگام وقوع حریق و یا خطا در سیستم محل دقیق آلارم و یا خطا را مشخص می‌کند.
تشخیص آتش در سیستم های آدرس پذیر
درسیستم های متعارف مکانی را که از نظر حریق می خواهیم حفاظت کنیم به مناطق مشخص تقسیم می کنیم تا در صورت بروزحریق بتوان محل حریق را سریع تر تشخیص داد . به هر کدام از این مناطق یک زون ( Zone) می¬گوییم.
این عمل در سیستم های آدرس پذیر نیز انجام می شود ولی مزیتی که این سیستم ها نسبت به سیستم ها ی عادی دارند این است که این سیستم ها دارای اجزای قابل آدرس دهی هستند و علاوه براینکه می توان زونی را که در آن حریق اتفاق افتاده است تشخیص داد بلکه می توان دقیقا عنصری را که حریق را تشخیص داده معین کرد و محل دقیق حریق را مشخص نمود و خبردهنده هایی را که مربوط به آن محل می باشد فعال کرد . 

اجزای  سیستم‌ اعلام حریق

سیستم‌های اعلام حریق عادی، معمولاً از یک حسگر یا آشکارساز که خود متصل به خروجی صوتی بود، تشکیل شده بودند؛ ولی این سیستم‌ها در سال‌های اخیر، دیگر مورد استفاده قرار نمی‌گیرند. سیستم‌های جدیدتر معمولاً از تعدادی شستی اعلام حریق و تعدادی حسگر یا آشکارساز(Detector)، یک سیستم پردازش مرکزی و چند خروجی تشکیل می‌شوند. اجزای سیستم اعلام حریق به سه قسمت اصلی تقسیم می شوند :
  • تجهیزات تشخیص حریق ( دتکتورها )
  • تجهیزات اعلام حریق ( فلاشرها ، آژیرها و … )
  • مرکز کنترل یا پانل مرکزی که وظیفه ارتباط بین دتکتورها و وسایل اعلام حریق را به عهده دارد.

آشکارساز اعلام حریق

آشکارسازهای اعلام حریق، (بسته به اینکه به کدام مشخصه آتش حساس باشند) در گروه‌های آشکارسازهای دود، آشکارسازهای حرارت، آشکارسازهای منو اکسید کربن، آشکارساز شعله و آشکارسازهای ترکیبی جای دارند.

دتکتورهای دودی (Smoke Detectors)

دتکتورهای دودی با تشخیص دود، آتش سوزی را تشخیص داده و با اعلام آن به سیستم کنترل حریق شرایط را جهت انجام اقدامات لازم مهیا می کنند و به طور کلی این دتکتورها به سه دسته تقسیم می شوند:
دتکتورهای دودی فتووالکتریک(Photoelectric Detectors)
این دتکتورها از یک منبع نوری و سنسور فتوالکتریک ساخته شده اند. با وقوع آتش سوزی، دود ناشی از آتش سوزی وارد محفظه دتکتور شده و مسیر نور را قطع می کند، نور تابیده شده از منبع نوری به سنسور فتووالکتریک نرسیده و لذا سیستم وقوع آتش سوزی را تشخیص می دهد.
دتکتورهای دودی
 
 
دتکتورهای یونیزاسیون(Ionization Detectors)
در این دتکتورها از مقدار کمی ماده رادیواکتیو استفاده می شود. در این دتکتورها دو الکترود در محفظه قرار دارد که که بین آن ها فضای خالی وجود دارد. بین این دو الکترود جریان بسیار کمی برقرار است. با ورود دود به این محفظه، اشعه آلفا جذب شده و باعث کاهش یونیزاسیون و جریان بین دو الکترود می شود. در این حالت است که دتکتور، حریق را به سیستم کنترل اعلام می کند.
دتکتورهای اشعه ای(Beam Detectors)
این دتکتورها شامل دو ماژول هستند که در دو مکان مختلف نصب می شوند و اشعه از یک ماژول به سمت ماژول دیگر ارسال می شود. در حالت عادی اشعه ارسالی توسط گیرنده دریافت می شود، اما با وقوع آتش سوزی و ایجاد دود ناشی از آن، مسیر اشعه بسته شده و گیرنده آن را دریافت نخواهد کرد و به این ترتییب وقوع آتش سوزی تشخیص داده می شود. از این دتکتورها معمولا برای اماکن وسیع که نیاز به دتکتورهای زیادی دارد استفاده می شود.
دتکتورهای حرارتی (Heat Detectors)
بر خلاف سایر دتکتورها، دتکتورهای حرارتی به سادگی وقوع آتش سوزی را تشخیص نمی دهند. این دتکتورها به تغییرات دما حساس بوده و با افزایش ناگهانی آن، عمل خواهند کرد. از این دتکتورها معمولا در اماکنی که دارای دمای ثابتی هستند، مانند اتاق های کوچک و یا آشپزخانه ها، استفاده می شود. از این دتکتورها نباید در جاهایی که دما دائما در حال نوسان است، استفاده شود.

دتکتورهای شعله ای (Flame Detectors)

این دتکتورها قادر به تشخیص شعله آتش هستند. این دتکتورها برای اماکنی که احتمال وقوع آتش سوزی در آن ها زیاد است، مناسب است. به طور کلی دتکتورهای شعله ای به دو دسته فرابنفش و مادون قرمز تقسیم می شوند :
دتکتور شعله ای
دتکتور فرابنفش(UV Detectors)
این دتکتورها با تشخیص نور فرابنفش ناشی از آتش سوزی قادر به تشخیص حریق هستند. عملکرد این دتکتورها بسیار سریع است طوریکه قادر به تشخیص شعله آتش و یا انفجار در کمتر از 4 میلی ثانیه هستند. البته برای جلوگیری از خطاهای احتمالی در تشخیص آتش سوزی معمولا این دتکتورها را با 3 ثانیه تاخیر طراحی می کنند
دتکتور مادون قرمز(IR Detectors)
این دسته از دتکتورها بر اساس تشخیص انتشار حرارت ناشی از شعله آتش عمل می کنند. سرعت تشخیص این دتکتورها بین 3 تا 5 ثانیه متغیر است. با وجود اشیا داغ در محیط احتمال تشخیص نادرست توسط این دتکتورها وجود دارد . البته این مشکل را می توان با تعیین الگوریتم های مناسب که قادر به تشخیص فرکانس فلیکرینگ  شعله آتش هستند رفع کرد.

دتکتور ترکیبی

در سیستم های اعلام حریق آدرس پذیر این آشکار ساز نقش اندازه گیری میزان غلظت دود و دمای هوا را برعهده دارد. 
این دتکتور می تواند است میزان دقیق غلظت دود و دمای محیط را علاوه بر گزارش حریق یا خطا به پانل اعلام حریق منتقل نماید. همچنین یکی دیگر از مشخصات این آشکار ساز قابلیت انتخاب میزان حساسیت به هریک از عوامل دود یا دما توسط پانل اعلام حریق می باشد. از جمله ویژگی های این آشکار ساز می توان موارد زیر اشاره کرد:
  • قابل استفاده به عنوان آشکار ساز دود و یا حرارت به صورت جداگانه
  • قابلیت جبران آستانه ای  Self – Recalibration
  • دارای CPU مستقل برای بررسی شرایط محیط در هر لحظه
  • دارای میکرو پروسسور و کنترل توسط مایکرو کامپیوتر
  • امکان استفاده از سنسورها در شرایط سخت الکتریکی و سازگاری با شرایط مغناطیسی (EMC)
  • امکان تنظیم حساسیت دود یا حرارت در حالت یونیزه بدون مواد رادیواکتیو
  • امکان اتصال شستی اعلام حریق متعارف بدون نیاز به واسطه

دتکتور گاز مونوکسید کربن

این آشکار ساز  در سیستم های اعلام حریق آدرس پذیر  نقش اندازه گیری میزان منو اکسید کربن در هوا را برعهده دارد. 
این دتکتور قادر است تا میزان دقیق این گاز را علاوه بر گزارش حریق یا خطا به پانل اعلام حریق منتقل نماید. آشکار نمودن نشت این گاز از آن جهت مورد توجه قرار دارد که، نشت این گاز حتی بدون بروز حریق ممکن می باشد و بسیار سمی و کشنده است.

پنل مرکزی اعلام حریق

پنل مرکزی اعلام حریق ، یک سیستم تشخیص آتش‌سوزی است. در این سیستم اعلام‌های حسگرها تجزیه و تحلیل شده و برای اعلام حریق یا در حالت‌های مشکوک، اعلام نیاز به بازبینی انسان تصمیم گیری می‌شود. این سیستم‌ها اغلب یه صفحه کلید برای ورود فرامین توسط انسان و مانیتور برای مشاهده فرامین مجهز هستند .این سیستم‌ها امروزه یه رایانه متصل شده و از طریق نرم‌افزار مخصوص خود، برنامه را دریافت می‌کنند. یکی دیگر از وظایف این سیستم‌ها انتخاب نوع خروجی (آژیر خطر عمومی، آژیر خطر در جاهای خاص، تماس با مرکز آتش‌نشانی و سایر خروجی‌ها) است.
پنل مرکزی اعلام حریق
  • قادر به تشخیص حریق واقعی از علائم کاذب بر اساس مقایسه منحنی اطلاعات دریافتی از هر یک از سنسور ها در هر لحظه با توجه به اطلاعات ذخیره شده از انواع حریق
  • دارای صفحه کلید جهت ورود و دریافت اطلاعات
  • دارای صفحه نمایشگر LCD ، صفحه نمایش دارای 24 کاراکتر (Character) دیوایس و 60 کاراکتر
  • قابلیت نصب 250 تجهیز بر روی هر مدار حلقوی، هر دتکتور شامل 1 سنسور دود، 1 سنسور  حرارت،I /O ، ایزولاتور
  • آدرس دهی بصورت کد های نرم افزاری Soft Addressing
  • کنترل توسط مایکرو کامپیوتر
  • بررسی وضعیت هر یک از دیوایس ها در هر لحظه
  • قابلیت بررسی و کنترل از راه دور و از طریق اینترنت (Web Base)
  • قابلیت ثبت گزارش اعلام حریق تا 1000 واقعه در حافظه سیستم
  • قابلیت تغییر حساسیت سنسورها و بستن کانالهای دود یا حرارت بر اساس تغییرات کاربردی در  ساختمان

خروجی های اعلام حریق

خروجی سیستم‌های اعلام آتش‌سوزی، بسته به محل وقوع یا نوع آتش ایجاد شده، می‌تواند شامل موارد مختلفی باشد. تماس خودکار با آتش‌نشانی محلی، روشن نمودن تابلوهای خروج اضطراری، فعال سازی سیستم آتش خاموش کن خودکار، به صدا درآوردن آژیرهای خطر، قفل کردن یا از حالت قفل خارج کردن درب های محل‌های مختلف (مانند در خروجی‌های اضطراری) همگی از مواردی است که می‌تواند بسته به تصمیم سیستم انجام شود.

شاسی اعلام حریق

شاسی اعلام حریق به منظور اعلام حریق توسط افراد به صورت دستی مورد استفاده قرار می گیرد.

شاسی اعلام حریق
  • دارای ایزولاتور به منظور جلوگیری از خارج شدن شستی ازسیستم بهنگام هر گونه قطعی و یا اتصال کوتاه.
  • آدرس دهی به صورت کد های نرم افزاری Soft addressing
  • دارای میکرو پروسسور و کنترل توسط مایکرو کامپیوتر
  • امکان استفاده از شستی در شرایط سخت الکتریکی و سازگاری با شرایط مغناطیسی(EMC)
  • دارای شیشه نشکن Resettable و چراغ مخصوص عملکرد شستی
  • دارای قابلیت استفاده در مناطق مشخص صنعتی با درجه حساسیت و ایمنی بالا.
  • قابلیت نصب به صورت توكار و یا روكار.

هشدار دهنده صوتی و نوری اعلام حریق

وظیفه این واحد اعلام وضعیت هشدار به افراد می باشد. هشدار دهنده مورد بحث در این قسمت از اجزای سیستم اعلام حریق آدرس پذیر بوده و لذا دارای آدرس مخصوص در لوپ می باشد و جریان مصرفی خود را نیز از طریق لوپ تامین می کند واحتیاجی به منبع تغذیه جداگانه ندارد .

هشدار دهنده صوتی و نوری اعلام حریق
  • قابلیت نصب بر روی لوپ بدون واسطه (Loop Power)
  • آدرس دهی به صورت کد های نرم افزاری Soft addressing
  • دارای میکرو پروسسور و کنترل توسط مایکرو کامپیوتر
  • امکان استفاده از آژیر در شرایط سخت الکتریکی و سازگاری با شرایط مغناطیسی (EMC)
  • قابلیت برنامه ریزی بهنگام خروج اضطراری افراد و تنظیم تن و دسیبل صدا از مرکز کنترل.
  • قابلیت تنظیم صدای خروجی.
شرکت بی تا انرژی پارس کیش در زمینه ی طراحی سیتم های اطفا حریق ، فروش لوله گالوانیزه گرم ، کوپلینگ آتش نشانی، اسپرینکلر ، اتصالات گروود ، جعبه آتش نشانی ، تجهیزات حریق ، درب ضد حریق ، پوشش های مقاوم در برابر حریق ، اجرای سیستم های موتور خانه ، اسپرینکلر خشک آماده ارائه خدمات به شما مشتریان عزیز می باشد .